Хэдхэн хоногийн дараа орон нутгийн сонгууль болох гэж байгаатай холбогдуулан Нийслэлийн МАН-ын хорооны дарга Д.Сумъяабазараас цаг үеийн зарим асуудлыг тодрууллаа.
–Орон нутгийн сонгууль ойртож байгаа энэ үед бэлтгэл ажил хангагдаж байгаа юу?
-Нийслэлийн МАН-ын хорооны даргын хувьд намаа удирдаж орох ёстой. Энэ үүрэг чиглэлийг ч намын дарга У.Хүрэлсүх өгсөн. Нийслэлийн сонгуулиа удирдаж чамбай зохион байгуулж, хууль эрх зүйн хүрээнд нь холбогдох тойрог хэсгийн хороонуудтайгаа нягт хамтарч ажиллана. Улаанбаатар хотод 171 анхан шатны байгууллага, есөн дүүрэгт үйл ажиллагаа явуулдаг байгаа. Улаанбаатар хотын тулгамдаж байгаа олон асуудал бол манай улсын тулгамдаж байгаа гол асуудлуудын цөм болсон. Тийм учраас 1.5 сая иргэнтэй Улаанбаатар хотын ирээдүй, хотын хөгжлийн асуудлыг нухацтай авч үзэж төсвийн бие даасан байдал руу бид оруулах ёстой.
Хотын эдийн засгийн байдлыг бид онцгойлон авч үзэх ёстой. Хотод дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 67 хувь, улсын хүн амын 50 орчим хувь, үйл ажиллагаа явуулж байгаа аж ахуй нэгжийн 75 хувь нь буюу 120-иод мянган аж ахуй нэгж үйл ажиллагаа явуулж байгаа.
–Нэр дэвшигчдээ ямар шалгуураар тодруулах вэ?
-УИХ-ын сонгуулиар МАН-ын дарга У.Хүрэлсүхийн нэр дэвшигчдээ тодруулахдаа баримталж ирсэн зарчимд суурилаад НИТХ-д нэр дэвшигчдийг тодруулна. Тэр зарчмаар явах болно гэж ойлгох хэрэгтэй. Мэдээж нэр дэвшигчдээ төрийн ажлын залгамж чанарын бодлогын хэмжээнд уялдуулж авч явж чадах талаас нь харна. Мөн нэр цэвэр байх асуудал. Хэн нэгэн танил тал, найз нөхдийн асуудлын хүрээнд, хэсэг бүлэг хүмүүсийн ашиг сонирхлын хүрээнд асуудлыг шийдэхгүй.
Ер нь Улаанбаатар хотын төлөө цохилох зүрхтэй, дугаар хороодын иргэн Бат, Доржийн амьдралын асуудлыг шийдэх, тэдний дуу хоолой болж чадах хүмүүс байх ёстой.
Нутгийн өөрөө удирдах ёсны байгууллагын хэм хэмжээг мэдлэг оюундаа тунгаан, иргэдийн төлөө ажиллах цохилох зүрхтэй, ажиллах сэтгэлтэй, ийм залуусыг бид дэвшүүлнэ гэсэн байр суурийг барьж байгаа. Мэдээж нэр дэвших асуудал есдүгээр сарын 6-ны дотор хуулийн хүрээнд болно. Дүүргийн намын хорооны дарга нарынхаа бодол санааг сонсох ёстой. Мөн урд нь сонгогдсон иргэдийн хурлын төлөөлөгч нартайгаа хийх уулзалтыг эхлээд явж байна.
–Бусад улс төрийн намууд орон нутгийн сонгуулийн өмнө Хотын даргын нэрээ зарлаж байна. МАН орон нутгийн сонгуулиас өмнө Хотын дарга болох хүнийг зарлах уу. Та жишээ нь сонгууль ахалж орж байгаа хүн учраас амжилт үзүүлбэл Хотын дарга болох уу?
-Хатуухан хэлэхэд эрх ашиг, албан тушаалын сонирхол дээр нэгдсэн нэгдэл шалихгүй улс төр хийгээд яваад байна уу л гэж харж байна. Миний бодол шүү. Ашиг сонирхол, албан тушаалын гэхээсээ илүүтэйгээр Улаанбаатарчуудын сэтгэлд нь хүртэл ажиллах чин сэтгэлтэй, гүйцэтгэлтэй хүмүүсээ МАН уралдуулна. Түүнээс зүгээр ашиг сонирхол дээр нэгдсэн албан тушаалын хэнээ туссан байдлаар цаашдаа хандаж болохгүй. Нийгэм өөр болж байна. Сонгогчдын бодол санаа, үзэл бодол өөрчлөгдөж байна. Мөн хамтын хүчээр цаашдаа явах ёстой гэдгээ ойлгож байгаа. Өнөөдөр СОVID-19 гараад эдийн засгийн нөхцөл байдал амаргүй, давагдашгүй хүчин зүйл үүсч дэлхий нийт томоохон бэрхшээлийг даван туулж байна. Манай улс тойрч гараагүй. Тийм учраас УИХ, Засгийн газартайгаа нийслэл Улаанбаатар хот нь үйл ажиллагаагаа уялдуулж явах шаардлагатай. Нөгөө талаасаа эдийн засгийн бие даасан байдлыг бид хотын хэмжээнд бий болгох шаардлагатай байгаа. Улаанбаатар хотыг 2040 он хүртэл хөгжүүлэх ерөнхий төлөвлөгөөг өнгөрсөн Засгийн газрын үед баталсан. Одоо ерөнхий төлөвлөгөөгөө гаргах концепцоо батлахаар сууж ажиллаж байна.
Хот гэдэг их айл учраас зүгээр албан тушаалын ч юм уу, ашиг сонирхлын нэгдэл байж болохгүй гэж би харж байгаа. МАН орон нутгийн сонгуульд дангаараа орно. Аль нэг намтай эвсэхгүй.
Боловсон хүчний бодлогоороо цаашдаа үйл ажиллагааныхаа цар хүрээг Улаанбаатарчууддаа харуулах ёстой. Хариуцлагаа хүлээх ёстой. Амласнаа биелүүлэх ёстой. Зөвхөн би гэдэг үзэлд бид автаж болохгүй. МАН-аас сонгогдсон улсууд дотор янз бүрийн л хүн байгаа. Бүгдээрээ сайн гэж хэлэхгүй, бүгдээрээ муу гэж хэлэхгүй. Ер нь бол бас хар цагааныг тэнцүүлж, шүүж тунгаах олон зүйлүүд байгаа. Тэгэхээр энэ болгон дээр бид зөв бас алсын хараатай байх ёстой. Нам бол дотоод ардчилалтай байх ёстой. Мөн дээрээс нь дүрэм журмын хүрээнд асуудлуудыг шийдэх ёстой. Хариуцлагаа хүлээвэл хүлээсэн шиг хүлээнэ. Д.Сумьяабазар гишүүн өөрөө хотын дарга болох нь гэсэн яриа яваад байгааг харсан. Яг хатуу хэлье би хотын дарга болохгүй. Би бол олдсон нүх болгонд шургалдаг оготно биш ээ. Бусад намууд нэр зарлаад олны сэтгэл зүйд нөлөөлөх гэж байж магадгүй. Тэгэхдээ манай Улаанбаатар хотын ард иргэд хэн нь хэн бэ гэдгийг сайн мэдэж байгаа гэж би бодож байна. Тийм учраас чамбай боловсруулсан төлөвлөгөөтэй мөрийн хөтөлбөрөө цаг нь болохоор иргэддээ танилцуулна.
Хотын даргатай холбоотой асуудал дээр бусад намууд таалагдах гэж хийж байгаа байх. Мэдээж дугаар хорооны амьдралыг мэдэх хүн хэрэгтэй.
Өнөөгийн Монгол Улсын эдийн засагт тулгамдаж байгаа асуудлуудыг ойлгодог, халуунд нь халж хүйтэнд нь хөрч үзсэн ийм л улсуудаа МАН үеийн үед хот хэмээх том айлыг удирдуулахаар явуулж ирсэн. Эцэст нь хэлэхэд намайг хотын дарга болно гэсэн мессежийг тараангуутаа араас нь гэр бүлээр маань ч оролдож байх шиг байна. Улстөрийн хүрээнд гаргаж байгаа бодлого шийдвэрийг маань шүүмжлэх нь хэн бүхэнд нээлттэй. Санал шүүмжлэлийг авч явах ч зарчимтай. Харин хувь хүний эрхэнд халдан гэр бүлийг маань гутаан доромжлохыг хэрхэвч тэвчихгүй гэдгээ үүгээр дамжуулан хэлмээр байна.
